医療・健康

Lây nhiễm

病原体が体に入り、うつる。

1. 家族からインフルエンザに感染したようだ。

   Có vẻ tôi bị lây cúm từ người nhà.

2. 人が多い場所では、感染しないようにマスクをする。

   Ở nơi đông người, tôi đeo khẩu trang để tránh lây nhiễm.

Đối mặt, chống chọi

困難や相手に、正面から向かっていく。

1. 一人で悩まず、みんなで問題に立ち向かおう。

   Đừng lo một mình; hãy cùng nhau đối mặt với vấn đề.

Dấu hiệu, điềm báo

何かが起こる前ぶれ・きざし。

1. 雨が降る兆候は、今のところない。

   Hiện chưa có dấu hiệu trời sẽ mưa.

2. 体調が悪くなる兆候を感じたら、早めに休んでください。

   Nếu cảm thấy dấu hiệu sức khỏe xấu đi, hãy nghỉ sớm.

Khỏi hẳn

病気やけがが完全に治ること。

1. 風邪はもう全快したよ。

   Mình khỏi cảm hoàn toàn rồi.

2. けがが全快するまで、運動は控える。

   Hãy tránh vận động cho đến khi vết thương lành hẳn.

Làm việc quá sức

働きすぎて、心身が疲れきること。

1. 彼は過労で倒れ、しばらく仕事を休んだ。

   Anh ấy ngã quỵ vì làm việc quá sức và nghỉ làm một thời gian.

2. 過労を防ぐために、残業を減らそう。

   Hãy giảm làm thêm để tránh kiệt sức.

Phát bệnh

病気の症状が現れ始める。

1. 祖父は六十代で糖尿病を発病した。

   Ông tôi phát bệnh tiểu đường ở độ tuổi sáu mươi.

2. 強いストレスが続いたあと、うつ病を発病したらしい。

   Nghe nói người đó phát bệnh sau thời gian dài chịu căng thẳng.

Bệnh mãn tính mang sẵn

なかなか治らず、長く付き合っている病気。

1. 持病の薬を毎朝飲んでいる。

   Tôi uống thuốc cho bệnh mãn tính mỗi sáng.

2. 旅行の前に、持病について医師に相談した。

   Trước chuyến đi, tôi hỏi bác sĩ về bệnh nền.

Không khỏe, trục trặc

体や物事の調子が悪いこと。

1. 最近、胃の不調が続いている。

   Gần đây tôi liên tục khó chịu ở dạ dày.

2. パソコンが不調で、何度も止まる。

   Máy tính hoạt động không ổn định và dừng nhiều lần.

Suy dinh dưỡng

栄養が不足して、体の調子が悪くなること。

1. 食事が十分に取れず、栄養失調になった。

   Vì không ăn uống đủ nên người đó bị suy dinh dưỡng.

2. 医師から、軽い栄養失調だと言われた。

   Bác sĩ nói tôi bị suy dinh dưỡng nhẹ.

Bẩm sinh

生まれつき備わっている様子。

1. この心臓の病気は先天的なものだ。

   Bệnh tim này là bệnh bẩm sinh.

2. 医師は、先天的な原因があると説明した。

   Bác sĩ giải thích rằng có nguyên nhân bẩm sinh.

Mãn tính

病気が長引いて、なかなか治らない性質。

1. 客は慢性の肩こりに悩んでいる。

   Khách bị chứng cứng vai mãn tính.

2. この咳は慢性なので、長く治療が必要だ。

   Cơn ho này là mãn tính nên cần điều trị lâu dài.

Mỏi cứng (vai); mê mải cầu kỳ

筋肉が張って硬くなる。また、夢中になって工夫する。

1. パソコンを長時間使うと、肩が凝る。

   Dùng máy tính lâu khiến vai bị cứng.

2. 母は料理に凝っていて、毎週新しいレシピを試す。

   Mẹ tôi mê nấu ăn và thử công thức mới mỗi tuần.

Khớp xương

骨と骨がつながって曲がる部分。

1. 寒い日は、ひざの関節が痛む。

   Ngày lạnh, khớp gối của tôi đau.

2. 運動の前に、関節をゆっくり動かそう。

   Trước khi vận động, hãy từ từ làm nóng các khớp.

Sưng tấy

炎症などで体の一部がふくれる。

1. 虫に刺されたところが赤くはれている。

   Chỗ bị côn trùng cắn đang đỏ và sưng.

2. 朝起きたら、目がはれていた。

   Sáng dậy mắt tôi bị sưng.

Sốt cao

体温がとても高いこと。

1. 昨夜、急に高熱が出た。

   Tối qua tôi đột nhiên sốt cao.

2. 高熱が続くなら、すぐ病院へ行って。

   Nếu sốt cao kéo dài, hãy đi bệnh viện ngay.

Táo bón

便が出にくくなること。

1. 野菜を食べないと、便秘になりやすい。

   Không ăn rau dễ gây táo bón.

2. 便秘が続いているので、医師に相談した。

   Vì táo bón kéo dài nên tôi hỏi bác sĩ.

Triệu chứng tự cảm nhận

本人が自分で感じ取れる病気の症状。

1. 自覚症状はないが、検査で異常が見つかった。

   Mình không cảm thấy triệu chứng gì, nhưng xét nghiệm phát hiện bất thường.

2. 少しでも自覚症状があれば、早めに受診してください。

   Nếu có bất kỳ triệu chứng tự cảm nhận nào, hãy đi khám sớm.

Cảm giác ớn lạnh

発熱などで、ぞくぞくと感じる寒さ。

1. 寒気がするので、熱を測った。

   Tôi thấy ớn lạnh nên đã đo nhiệt độ.

2. 急に寒気がして、毛布にくるまった。

   Tôi đột nhiên thấy rét run và quấn chăn.

Đau bụng

おなかが痛むこと。

1. 朝から腹痛があり、会社を休んだ。

   Mình đau bụng từ sáng nên nghỉ làm.

2. 激しい腹痛が続くので、病院へ行った。

   Vì đau bụng dữ dội kéo dài nên tôi đi bệnh viện.

Co giật, chuột rút

筋肉が自分の意思と関係なく激しく縮むこと。

1. 運動中に足がけいれんした。

   Chân tôi bị co rút khi đang tập thể dục.

2. 子どもが急にけいれんを起こし、救急車を呼んだ。

   Đứa trẻ đột nhiên co giật nên chúng tôi gọi xe cấp cứu.

Cơn phát bệnh đột ngột

病気の症状が急に激しく現れること。

1. 客は電車の中で、突然ぜんそくの発作が出た。

   Khách đột nhiên lên cơn hen trên tàu.

2. 発作が起きたら、この薬を使ってください。

   Khi lên cơn, hãy dùng thuốc này.

Điều trị

病気やけがを手当てして治す。

1. 友人は虫歯を治療するために、歯医者へ通っている。

   Người bạn đi nha sĩ để điều trị sâu răng.

2. けがは早めに治療したほうがいい。

   Nên điều trị chấn thương sớm.

Đi viện định kỳ (ngoại trú)

治療のため、病院に通う。

1. 先輩は週に一度、リハビリのために通院している。

   Người đi trước đi bệnh viện mỗi tuần một lần để phục hồi chức năng.

2. 手術のあとも、半年ほど通院する予定だ。

   Sau phẫu thuật, tôi dự định tiếp tục đi khám khoảng nửa năm.

Khám tại nhà

医者が患者の家へ行って診察すること。

1. 足が悪い祖母のために、医師に往診を頼んだ。

   Tôi nhờ bác sĩ đến khám tại nhà cho bà bị yếu chân.

2. この医院は、夜間の往診にも対応している。

   Phòng khám này cũng hỗ trợ khám tại nhà vào ban đêm.

Ống nghe (tầm soát)

体の内部の音を聞く医療器具。

1. 医師が聴診器で胸の音を聞いた。

   Bác sĩ nghe âm thanh trong lồng ngực bằng ống nghe.

2. 子どもは聴診器を見て、少し緊張した。

   Đứa trẻ hơi căng thẳng khi nhìn thấy ống nghe.

Truyền dịch

薬液を血管に少しずつ入れる治療。

1. 食事が取れず、病院で点滴を受けた。

   Vì không ăn được, tôi đã truyền dịch ở bệnh viện.

Sơ cứu

けが人などに、その場で行う一時的な手当て。

1. 転んでけがをしたので、その場で応急処置をした。

   Mình bị ngã và bị thương nên đã sơ cứu tại chỗ.

2. 救急車が来るまで、店員が応急処置をしてくれた。

   Nhân viên cửa hàng sơ cứu cho tôi cho đến khi xe cấp cứu đến.

Chăm sóc người bệnh

病人やけが人の世話をする。

1. 祖父は気分が悪くなった友達を、休憩室で介抱した。

   Ông tôi chăm sóc người bạn bị mệt trong phòng nghỉ.

2. 酔って動けない同僚を、みんなで介抱した。

   Mọi người cùng chăm sóc đồng nghiệp say đến mức không đi được.

Xoa nhẹ

手のひらで軽くこするようになでる。

1. おなかが痛いという子どものおなかをさすった。

   Tôi xoa bụng cho đứa trẻ đang kêu đau.

2. 母は泣いている子の頭を優しくさすった。

   Mẹ nhẹ nhàng xoa đầu đứa trẻ đang khóc.

Làm dịu, xoa dịu

痛みや厳しさなどを、軽くする。

1. この薬は、頭痛を和らげる。

   Thuốc này làm dịu cơn đau đầu.

2. 緊張を和らげるために、深呼吸した。

   Tôi hít thở sâu để giảm căng thẳng.

Cấm thăm bệnh

病状が重く、見舞い客に会うのを断ること。

1. 病室のドアに「面会謝絶」と書いてあった。

   Trên cửa phòng bệnh có ghi “Không tiếp khách”.

2. 病状が悪化し、しばらく面会謝絶になった。

   Bệnh tình xấu đi nên tạm thời bệnh nhân bị cấm thăm.

Nghỉ ngơi tuyệt đối

体を動かさず、静かに休むこと。

1. 医師から、今日は家で安静にするよう言われた。

   Bác sĩ dặn hôm nay nghỉ ngơi yên tĩnh ở nhà.

2. 熱が下がるまで、ベッドで安静にしていて。

   Hãy nằm yên trên giường cho đến khi hạ sốt.

Kê đơn thuốc

医者が症状に合わせて薬を指示する。

1. 医師が一週間分の薬を処方した。

   Bác sĩ kê thuốc dùng trong một tuần.

2. 症状に合った薬を処方してもらった。

   Mình được kê loại thuốc phù hợp với triệu chứng.

Vùng bị bệnh/ thương

病気やけがをしている部分。

1. 患部を冷やして、しばらく休んでください。

   Hãy làm lạnh vùng bị thương và nghỉ một lúc.

2. 薬を患部に薄く塗る。

   Thoa một lớp thuốc mỏng lên vùng bị đau.

Hiệu quả (của thuốc)

薬などが表す効果。

1. この薬は効き目が早い。

   Thuốc này có tác dụng nhanh.

2. 飲んで一時間たっても、まだ効き目がない。

   Uống một giờ rồi mà thuốc vẫn chưa có tác dụng.

Tác dụng phụ

薬の、目的以外に現れる好ましくない働き。

1. この薬を飲むと、眠くなる副作用がある。

   Thuốc này có tác dụng phụ gây buồn ngủ.

2. 副作用が出たら、すぐ医師に相談してください。

   Nếu xuất hiện tác dụng phụ, hãy hỏi bác sĩ ngay.

Lưu tâm, luôn chú ý thực hiện

いつも忘れずに気を付けて努める。

1. 隣の人は毎日、野菜を食べるよう心掛けている。

   Người hàng xóm luôn chú ý ăn rau mỗi ngày.

2. 人の話を最後まで聞くよう心掛けよう。

   Hãy cố gắng lắng nghe người khác nói đến hết.

Duy trì

今の状態をそのまま保ち続ける。

1. 毎日歩いて、健康を維持している。

   Tôi đi bộ mỗi ngày để duy trì sức khỏe.

2. 部屋の温度を二十五度に維持してください。

   Hãy duy trì nhiệt độ phòng ở 25°C.

Làm tổn hại

健康や物事の良い状態をこわす。

1. 睡眠不足は健康を損なう。

   Thiếu ngủ làm tổn hại sức khỏe.

2. その一言で、二人の信頼を損なった。

   Một câu đó đã làm tổn hại lòng tin giữa hai người.

Tăng cường

程度や勢いをいっそう高める。

1. 運動は体力を増進する。

   Vận động giúp tăng cường thể lực.

2. 社員の健康を増進する制度を始めた。

   Công ty bắt đầu chương trình tăng cường sức khỏe nhân viên.

Lấy lại, phục hồi

失ったものを再び自分のものにする。

1. 休んだら、少し元気を取り戻した。

   Sau khi nghỉ ngơi, tôi đã hồi phục được một chút sức lực.

2. 失った信頼を取り戻すには時間がかかる。

   Cần thời gian để lấy lại niềm tin đã mất.

Sống thiếu điều độ

健康に気を付けず、体に悪い生活をすること。

1. 夜更かしばかりの不摂生な生活を改めたい。

   Mình muốn sửa lối sống thiếu điều độ, cứ thức khuya mãi.

2. 不摂生が続いて、体調を崩した。

   Do sống thiếu điều độ kéo dài, tôi đã bị suy giảm sức khỏe.

Điều cấm kỵ

してはいけない、避けるべきこと。

1. 風邪のときに無理は禁物だ。

   Khi bị cảm, cố quá là điều cần tránh.

2. 焦りは禁物。ゆっくり進めよう。

   Nóng vội là điều cần tránh. Hãy tiến từng bước.

Chắc chắn, cứng cáp

体や物の作りが丈夫で、壊れにくい様子。

1. この机は頑丈で、長く使える。

   Chiếc bàn này chắc chắn nên có thể dùng lâu.

2. 社員たちは頑丈な箱に機械を入れて運んだ。

   Nhân viên công ty đặt máy vào hộp chắc chắn để vận chuyển.

Suy yếu, sa sút

勢いや力が弱くなる。

1. 年を取ると、足の力が少しずつ衰える。

   Khi lớn tuổi, sức chân dần suy yếu.

2. 最近、この商店街のにぎわいが衰えている。

   Gần đây, sự nhộn nhịp của khu phố mua sắm này đang giảm sút.

Lão hóa

年をとって、体の働きが衰える。

1. 肌は年齢とともに老化する。

   Da lão hóa theo tuổi tác.

2. 運動不足だと、体が早く老化すると言われている。

   Người ta nói thiếu vận động khiến cơ thể lão hóa nhanh.